1. ICAO – Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü (International Civil Aviation Organization)
- Kuruluş Yılı: 1944 (Şikago Sözleşmesi ile)
- Merkez: Montreal, Kanada
- Görev ve Yetkiler:
- Dünya genelinde sivil havacılık faaliyetlerini düzenlemek
- Uluslararası havacılık standartları ve önerilen uygulamaları (SARPs) oluşturmak
- Üye devletler arasında güvenli ve düzenli hava taşımacılığını sağlamak
- Hava sahası yönetimi, çevre koruması ve güvenlik protokollerini geliştirmek
- Üye Sayısı: 193 devlet
- Bağlılık: Birleşmiş Milletler’e bağlıdır
- Resmi Web Sitesi: icao.int
2. IATA – Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (International Air Transport Association)
- Kuruluş Yılı: 1945
- Merkez: Montreal, Kanada
- Görev ve Yetkiler:
- Dünya hava yolu şirketlerinin ticari çıkarlarını korur ve koordine eder
- Biletleme, kargo, tarifeler ve havayolu operasyonlarında standartlar belirler
- Yolcu hakları, ücretlendirme ve uluslararası havalimanı kodları yönetimi
- Hava yolu endüstrisi için güvenlik, çevre ve müşteri deneyimi projeleri yürütür
- Üye Sayısı: 300’den fazla hava yolu şirketi (küresel yolcu taşımacılığının %82’sini kapsar)
- Resmi Web Sitesi: iata.org
3. FAA – Federal Havacılık İdaresi (Federal Aviation Administration)
- Ülke: Amerika Birleşik Devletleri
- Kuruluş Yılı: 1958
- Görev ve Yetkiler:
- ABD hava sahasının emniyet ve düzeninden sorumludur
- Uçak, pilot ve havaalanı sertifikasyonları ile lisanslamayı yapar
- Hava trafik kontrol hizmetlerini yönetir
- Uçuş güvenliği standartları oluşturur ve uygular
- Teknolojik gelişmeler ve hava sahası yönetimi için araştırmalar yapar
- Uluslararası Etki: FAA standartları birçok ülkede örnek alınır ve bazı havacılık lisansları karşılıklı tanınır
- Resmi Web Sitesi: faa.gov
4. EASA – Avrupa Birliği Havacılık Emniyeti Ajansı (European Union Aviation Safety Agency)
- Ülke: Avrupa Birliği
- Kuruluş Yılı: 2002
- Merkez: Köln, Almanya
- Görev ve Yetkiler:
- AB ülkelerinde sivil havacılık güvenliğini sağlamak ve denetlemek
- Uçak, motor, ekipman ve pilotların sertifikasyonlarını belirlemek
- Part-21 (tasarım ve üretim), Part-66 (bakım teknisyenleri lisansı), Part-145 (bakım kuruluşları) gibi düzenlemeleri uygular
- Ortak lisanslama ve bakım standartları geliştirerek üye ülkeler arasında uyum sağlar
- Teknik düzenlemeler, hava sahası emniyeti ve eğitim standartlarını belirler
- Resmi Web Sitesi: easa.europa.eu
5. JAA – Ortak Havacılık Otoritesi (Joint Aviation Authorities)
- Durum: 2009 yılında faaliyetleri EASA’ya devredilmiştir
- Görev:
- 1970’lerde Avrupa’da sivil havacılık düzenlemelerini uyumlaştırmak amacıyla kurulmuştu
- Ortak teknik ve güvenlik standartları belirlemek
- Not: Artık aktif değil, ancak Avrupa havacılık düzenlemelerinin temeli olmuştur
6. CAA – Birleşik Krallık Sivil Havacılık Otoritesi (Civil Aviation Authority)
- Ülke: Birleşik Krallık
- Kuruluş Yılı: 1972
- Görev ve Yetkiler:
- İngiltere’de sivil havacılığı düzenler, denetler ve gözetler
- Uçuş güvenliği ve yolcu haklarını korur
- Brexit sonrası EASA’dan bağımsız hareket etmeye başlamıştır
- Havaalanı lisanslama ve hava trafik kontrol düzenlemeleri yapar
- Resmi Web Sitesi: caa.co.uk
7. CAAC – Çin Sivil Havacılık İdaresi (Civil Aviation Administration of China)
- Ülke: Çin
- Görev ve Yetkiler:
- Çin’in sivil havacılık faaliyetlerini düzenler ve denetler
- Uçakların tescili, pilot lisansları, havaalanı güvenliği ve operasyonları
- Çin’in hava sahasının modernizasyonu ve genişletilmesini yönetir
- Resmi Web Sitesi: caac.gov.cn
8. JCAB – Japonya Sivil Havacılık Bürosu (Japan Civil Aviation Bureau)
- Ülke: Japonya
- Görev ve Yetkiler:
- Japonya’nın hava sahasını yönetir ve düzenler
- Pilot lisanslama, uçuş güvenliği ve bakım sertifikasyonu sağlar
- Havalimanı güvenliği ve hava trafik kontrol düzenlemeleri yapar
- Resmi Web Sitesi: mlit.go.jp/en (Ulaştırma Bakanlığı içinde)
9. SHGM – Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (Türkiye)
- Ülke: Türkiye
- Görev ve Yetkiler:
- Türkiye’de sivil havacılık alanında düzenleme ve denetim yapar
- ICAO ve EASA standartlarına uyumlu düzenlemeler uygular
- Uçak tescil işlemleri, pilot ve teknisyen lisansları (Part-66) verir
- Bakım kuruluşlarının (Part-145) onay ve denetimini yapar
- Resmi Web Sitesi: shgm.gov.tr
Kısaltmalar ve Bölgesel Etkileri
| Kısaltma | Kurum | Bölgesel Etki |
|---|---|---|
| ICAO | Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü | Küresel (193 ülke) |
| IATA | Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği | Küresel (300+ havayolu şirketi) |
| FAA | Federal Havacılık İdaresi (ABD) | ABD ve küresel etkisi |
| EASA | Avrupa Havacılık Emniyeti Ajansı | Avrupa Birliği ülkeleri ve bağlılar |
| CAA | Birleşik Krallık Sivil Havacılık Otoritesi | İngiltere |
| CAAC | Çin Sivil Havacılık İdaresi | Çin |
| JCAB | Japonya Sivil Havacılık Bürosu | Japonya |
| SHGM | Türkiye Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü | Türkiye (EASA uyumlu) |







