F-22 Raptor

Lockheed Martin F-22 Raptor

  • F-22 En yüksek hız:2.414 km/sa
  • F-22 Ağırlık: 19.700 kg
  • F-22 Hizmete Giriş Tarihi: 15 Aralık 2005
  • F-22 İlk Uçuş : 7 Eylül 1997
  • F-22 Menzil: 2.960 km
  • F-22 Uzunluk19 m
  • F-22 Motor tipleri: Turbofan, Pratt & Whitney F119
  • F-22 Üretim aralığı: F-22: 1996-2011
  • F-22 Üretim sayısı: 195 ( 8 test ve 187 operasyonel amacıyla üretilmiştir.)
  • F-22 Program maliyeti: 66.7 milyar $ (2011 açıklaması)
  • F-22 Birim maliyeti: 150 milyon $ (2009 yılına göre)
  • F-22 Gelişimi: Lockheed YF-22
  • F-22  Değişimleri: Lockheed Martin X-44 MANTA, Lockheed Martin FB-22
  • F-22 Üretici: Lockheed Martin Aeronautics Boeing Defense, Space & Security

F-22 Raptor (Yırtıcı Kuş), Lockheed Martin kuruluşu tarafından, hava üstünlüğü odaklı, düşük radar izi ile yüksek görünmezlik sağlamaya yönelik üretilen avcı uçağıdır.

F-22 tek kişilik, çift motorlu bir uçaktır. Tasarımı ve gövdesinde kullanılan kompozit malzemeler sayesinde radar izi radar tesisleri için çok düşük olmasına rağmen, Kolchuga pasif algılayıcı diye bilinen ESM sistemi tarafından tespit edilebilir. Radar izinin düşük olmasını sağlamak için taşınan bombalar ve füzelerin kanatlar altında değil, uçağın içinde bulunan özel bölmelerde bulunması gerekmektedir, aksi takdirde radar izinin mühim bir oranda yükselip uçağı radar tesisleri için yine tespit edilebilir hale gelmesine neden olur. 7 Ekim 1997’de ilk uçuşunu yapmış, ilk üretilen F-22 17 Ocak 2003’te görev yeri olan Nellis Hava Üssü’ne teslim edilmiştir. F-22 radar görüntüsü çok küçük olan bir uçak olduğu için düşman hava sahasına sızabilir ve öncü darbeyi gerçekleştirebilir. F-22’nin çok yüksek manevra kabiliyeti vardır. Uçakta bulunan itki yönlendirme sistemi sayesinde uçak burnu yukarıya bakacak şekilde sabit irtifada gidebilir. İtki yönlendirmesi uçağın jet çıkışlarının yani lülelerin yönlendirilmesi ile yapılmaktadır. Bu özellik F-22’yi it dalaşında üstün kılar. F-22’nin tasarlanmasının bir diğer amacı da havadan havaya füze taşıyamayan dolayısıyla kendini hava saldırılarına karşı koruyamayan F-117’nin bu eksikliğini gidermektir. F-22, GPS kumandalı JDAM’larla F-117’lerin görevlerini yapabilmektedir. F-22 silah yükünü gövde içinde taşır, gövde dışında kanat altındaki iki paylonda da harici yakıt tankı ya da bomba taşınabilir. Uçağın maliyetinin pahalı olması en önemli dezavantajıdır, bu nedenle üretim sayısı sınırlıdır.

F-22, F-15E Strike Eagle ve F-117 Nighthawk’ın yerini almıştır.

F-22 düşman hava sahasına sızmak, ilk görünme, birden fazla hedeflere karşı ilk “yok edici” görevleri ifa etmek üzere tasarlanmıştır. F-22 düşük saptanabilme yeteneği, yüksek manevra kabiliyeti, gelişmiş entegre avionikleri ve “art yakıcı”sız süpersonik seyir sağlayan aerodinamik performansı ile öne çıkmaktadır. F-22, motoru uzun süreli olarak süpersonik hızlarda uçarken “art yakıcı” kullanmayıp yüksek verim sağlayan ve bunu düşük hızlarda da gerçekleştiren bir uçaktır.

Havadan havaya görevlerde F-22, 6 adet AIM-120C ve 2 adet AIM-9 güdümlü AA füze taşıyabilecektir. Havadan karaya görevlerde ise 2 adet AIM-120C ve 2 adet AIM-9’a ilaveten gövde içinde 2 adet 100lb JDAM mühimmat bulundurabilecektir. GPS kumandalı JDAM’larla F-117’lerin kapasitesine sahip olacaktır.

F-22’nin kombat yapımı “temiz”dir, yani bütün silahlar gövde içinde taşınmakta ve gövde dışında hiçbir yük bulunmamaktadır. Bu F-22’nin görünmezlik özelliği için önemli bir husustur çünkü bu tip yüklerin olmaması hava direncini azaltacağı gibi menzilini de arttırır. F-22’nin kanat altına dört yükleme noktası vardır, her biri 5000lb yük taşıyabilir.

F-22 Üretimi

Lockheed Martin, Boeing, Pratt & Whitney ve Amerikan Hava Kuvvetleri tarafından yapılmaktadır. Yüksek maliyeti, Rus ve Çin beşinci jenerasyon uçak projelerindeki ertelemeler, ABD’nin yurtdışına satış yasağı, daha ucuz ve yetenekli F-35’lerin geliştirilmesinde yeterince ilerlenmiş olması sebepleriyle, Nisan 2009 da ABD Savunma Bakanlığı 187 adet olan siparişlerine yenisini eklemeyeceklerini açıklamış ve Eylül 2009’da imzalanan 2010 yılı ABD Ulusal Savunma bütçesinde F-22 için kaynak ayrılmamıştır. Japonya ve Avustralya’nın ilgisine rağmen ABD tarafından ihracatına izin verilmeyen F-22’nin tek kullanıcısı olan Amerikan Hava Kuvvetlerinde Mayıs 2010 itibarıyla 168 adet bulunmaktadır.

F-22 Teknik özellikler

F-22 Genel özellikler

  • Yükleme sınırı: 15,000 kg (33,070 lb)
  • Uzunluk: 18.90 m (62 ft 1 in)
  • Kanat açıklığı: 13.56 m (44 ft 6 in)
  • Yükseklik: 5.08 m (16 ft 8 in)
  • Kanat alanı: 78.04 m² (840 ft²)
  • Airfoil: NACA 64A?05.92 kök, NACA 64A?04.29 tip
  • Boş ağırlık: 14,379 kg (31,700 lb)
  • Yüklü ağırlık: 25,107 kg (55,352 lb)
  • Maksimum kalkış ağırlığı: 36,288 kg (80,000 lb)
  • Güç ünitesi: 2× Pratt & Whitney F119-PW-100 Pitch “Thrust” vectoring turbofans, 156+ kN (35,000+ lb) adedi

F-22 Performans

  • Maksimum hız: ≈2.25mach (1,325+ mph, 2,132+ km/h) ; >Mach 2.42 (Paul Metz)
  • Seyir hızı: Mach 1.72 (1.8 mach) Süperseyir=1.8 mach
  • Muharebe yarıçapı: 410 nmi (471 mi, 759 km)
  • Sefer menzili: 2,000 mi (1,738 nmi, 3,219 km)
  • Servis tavanı: 65,000 ft (19,812 m)
  • Kanat yüklemesi: 66 lb/ft² (322 kg/m²)
  • İtki/Ağırlık: 1.26
  • Maksimum g-yükü: -3.5/+9.5 g

F-22 Silahlar

  • Silahlar: 1× 20 mm (0.787 in) M61A2 Vulcan top (sağ kanadın gövdeyle birleştiği yerde), 100 tur/sn
  • Havadan havaya yük:
    • 6× AIM-120 AMRAAM
    • 2× AIM-9 Sidewinder
  • Havadan karaya yük:
    • 2× AIM-120 AMRAAM ve
    • 2× AIM-9 Sidewinder ve aşağıdakilerden bir tanesi:
      • 2× 450 kg (1,000 lb) JDAM veya
      • 2× Wind Corrected Munitions Dispensers (WCMDs) veya
      • 8× 110 kg (250 lb) GBU-39 küçük çaplı bomba

F-22 Avyonikler

  • RWR: 463 km (250 nmi) veya daha fazla
  • Radar: 200-240 km (125-150 mil) (1 m²’lik hedefler için)

Yazar: Cn Ekr

Cn Ekr
𝐴𝑑𝑚𝑖𝑛 𝐴𝑖𝑟𝑐𝑟𝑎𝑓𝑡 𝑀𝑎𝑖𝑛𝑡𝑖𝑛𝑎𝑛𝑐𝑒 𝑇𝑒𝑐ℎ𝑛𝑖𝑐𝑖𝑎𝑛 & 𝑇𝑒𝑐ℎ𝑛𝑖𝑐𝑎𝑙 𝑇𝑒𝑎𝑐ℎ𝑒𝑟 mail: ucaklarorg@gmail.com instagram: @ucaklarorg twitter: @ucaklarorg

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.